Na konferencji o edukacji cyklistów

Drukuj

W miniony czwartek gościliśmy w Poznaniu na konferencji poświęconej edukacji rowerowej, podczas której były omawiane tematy w zakresie zrównoważonego transportu, bezpieczeństwa i praktycznej edukacji młodych cyklistów a także kierunki zmian w systemie edukacji i szkolenia rowerzystów.

 

 

Podczas spotkania zorganizowanego przez poznańską „Sekcję Rowerzystów Miejskich” były omawiane wyzwania w zakresie zmian w niedostatecznym systemie edukacji i szkolenia rowerzystów, gdyż do otrzymania karty rowerowej wystarczy wiedza o przepisach i przejście egzaminu na terenie zamkniętym, najczęściej w miasteczku ruchu drogowego – taki cyklista z uprawnieniami do jazdy w ruchu ulicznym jest pozbawiony praktycznych doświadczeń, to tak jak zdanie egzaminu na prawo jazdy bez uprzedniego szkolenia z „L”-ką na dachu auta. Ponadto zwrócono uwagę, że należy zwalczać fałszywe i szkodliwe stereotypy oraz konflikty użytkowników dróg, poprawiać infrastrukturę rowerową i bezpieczeństwo poprzez szkolenie obustronne – zarówno rowerzystów jak i kierowców samochodów.

W ramach ogólnopolskiego programu edukacyjnego Rowerowaszkola.pl, odbywają się zajęcia dla dzieci i młodzieży z liceów, gimnazjów i ostatnich klas szkół podstawowych – prelekcje na terenie szkół wykładanych przez edukatorów, co ważne praktykujących cyklistów m.in. na temat praktycznych zasad bezpiecznej jazdy, przeprowadzenie w małych grupach szkoleń praktycznych z doskonalenia jazdy. Ponadto szkoły mogą przystąpić do projektu, wykorzystując bogaty pakiet scenariuszy edukacyjnych, pomoce dydaktyczne, przeprowadzić rowerowy audyt szkoły i stworzyć rowerowy plan mobilności, a dla najaktywniejszych nauczycieli, uczniów, klas oraz wyróżnionych placówek w ramach konkursu przewidziano atrakcyjne nagrody jak stojaki z systemem monitoringu czy solidne akcesoria rowerowe.

Jak tłumaczył Cezary Grochowski z Wrocławskiej Inicjatywy Rowerowej, która jest operatorem programu, zajęcia maja być uzupełnienie do karty rowerowej, gdyż w szkoleniu mogą brać udział osoby w wieku od 10 roku życia posiadający ten dokument. Szkolenia praktyczne odbywają się w dwóch blokach po 45 minut, podczas których omawiane są ogólne zasady jazdy po drodze, opanowanie podstawowych manewrów w tym umiejętność nagłego hamowania, slalom między pachołkami, oglądanie się za siebie czy wyciąganie ręki podczas manewru skrętu. Zajęcia odbywają się początkowo na boisku szkolnym a następnie w grupach do 15 osób, w miarę możliwości na ulicach o małym natężeniu ruchu.

Jak wyglądają szkolenia w innych miastach? Przedstawili to rowerowi aktywiści: Aleksander Wiącek (Asystent Prezydenta Miasta Lublin ds. polityki rowerowej), Miłosz Tatara (Stowarzyszenie Kraków Miastem Rowerów) oraz Olivier Scheneider (v-ce prezes Francuskiej Federacji Użytkowników Rowerów).


W Lublinie zajęcia w pierwszej fazie odbywają się „na sucho”, czyli na placu szkoły, podczas której omawiane są zasady, sprawdza się stan techniczny rowerów oraz czy posiadają odpowiednie wyposażenie, trenuje się hamowanie, jazdę po wyznaczonej trasie czy slalom między. Drugi etap to wyjazd na miasto z opiekunami, którzy podpowiadają prawidłowe zachowanie się na drodze i szkolenie młodych cyklistów w grupach oraz indywidualnie w tym prawidłowego wykonywania najbardziej niebezpiecznego manewru skrętu w lewo.


W ciągu czterech lat zostało przeszkolonych 8000 tysięcy uczestników, a szkolenia dla nauczycieli odbywają się w ośrodku WORD, w której przedkładana jest wiedza praktyczna (problematyka) i teoretyczna (z punktu widzenia szkoleniowca). Pod względem formalnym tamtejszy Urząd Miasta ogłosił konkurs dla organizacji NGO na prowadzenie zajęć z edukacji rowerowej, a zostało to sfinansowane ze środków zewnętrznych i miejskich.


Z kolei w Krakowie oprócz zajęć w szkołach podstawowych edukuje się także przedszkolaki, w których traktuje się rower, jako forma zabawy i rekreacji, a nauka polega na edukacji przez dotyk – kolorowanki czy „mobilne” miasteczko ruchu drogowego ze znakami. Stowarzyszenie tworzy także filmiki „Cykloakademia” uczące prawidłowej jazdy po mieście, które dostępne są w serwisie Youtube. Zajęcia odbywają się w ramach dotacji z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Krakowie.



Dla kontrastu przedstawiono także doświadczenia z Francji, w której nie ma karty rowerowej. Edukacja polega na nauce przepisów i nauki jazdy, savoir rouler, praktyce w miasteczku ruchu (w razie jej braku alternatywą jest rysowanie linii na boisku) oraz na drodze w ruchu ulicznym, pomoc w wyborze roweru i trasy. We Francji szkolenia przeprowadzają rowerowe stowarzyszenie, kluby kolarskie (FFCT) i MTB (MCF), szkoły nauki jazdy i ubezpieczalnie. Corocznie egzaminatorami zostaje 30 osób, a celem jest przeszkolonych 700 tysięcy cyklistów (w przeliczeniu – 40 tys. w Polsce).

Dodajmy, że w ubiegłym roku w Łodzi uruchomiono pierwszą w kraju naukę jazdy dla pełnoletnich rowerzystów, będącymi kursami doszkalającymi, które są skierowane zarówno dla osób indywidualnych jak i grup zorganizowanych. Uczestnictwo w nich jest finansowane przez samych kursantów oraz w części ze Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

Czy w Lesznie możliwe jest wprowadzenie rowerowych zajęć edukacyjnych? Początkowo może zostać zainicjowany ze środków projektu, a w następnej kolejności z miejskich środków budżetowych, jednak pod warunkiem, że znajdzie się grupa nauczycieli, którzy będą chętni do uczestnictwa w szkoleniu.